Root Cause Analyse (RCA)

Root cause analyse - ToolsHero

In dit artikel wordt de root cause analyse praktisch uitgelegd. Na het lezen begrijp je de basis van deze krachtige probleem analyse methode.

Wat is een root cause analyse?

Een root cause analyse, ook bekend als RCA, is een probleemoplossingsmethode gericht op het identificeren van de oorzaken van problemen of gebeurtenissen. De praktijk van een root cause analyse is gebaseerd op de overtuiging dat de problemen het beste kunnen worden opgelost door correctie of de oorzaken weg te nemen, in tegenstelling tot andere aanpakken die zich richten op het aanpakken van de symptomen.

Door middel van corrigerende maatregelen worden de onderliggende oorzaken aangepakt met de insteek dat de kans op herhaling van het probleem wordt geminimaliseerd. Het is een utopie om te denken dat volledige voorkoming van herhaling door een enkele interventie mogelijk is. Om die reden wordt een root cause analyse vaak beschouwd als een iteratief proces. Men gebruikt deze analyse als een instrument voor continue verbetering.

Als men een root cause analyse voor het eerst inzet is het een reactieve manier om problemen op te sporen en op te lossen. Dit betekent dat er een analyse wordt gedaan nadat een probleem of gebeurtenis heeft plaatsgevonden. Door ervaring met root cause analyse op te doen transformeert dit van reactief naar proactief. Concreet betekent dat men aan de hand van deze probleem analyse in staat zou zijn om bepaalde gebeurtenissen of te verwachte problemen te kunnen voorspellen zodat men voortijdig kan anticiperen. Een root cause analyse is geen scherp omschreven methodologie. Er zijn veel verschillende tools, processen en filosofieën die op basis van root cause analyse zijn ontwikkeld.

Toch zijn er vijf probleem analyse benaderingen te definiëren die herkenbaar zijn in de praktijk:

  • Root cause analyse, gebaseerd op veiligheid (Safety)De herkomst ligt voornamelijk in ongevallenanalyses, veiligheid en de gezondheidszorg.
  • Root cause analyse, gebaseerd op productie (Production) – De herkomst ligt voornamelijk in het gebied van kwaliteitscontroles en industriële vervaardiging.
  • Root cause analyse, gebaseerd op processen (Process)Dit is het verlengde gedeelte vanuit productie en business processen.
  • Root cause analyse, gebaseerd op defecten (Failures)De herkomst hiervan is te vinden Engineering en onderhoud.
  • Root cause analyse, gebaseerd op systemen (Systems) – De herkomst hiervan is ontstaan van een samensmelting van de vorige benaderingen, gecombineerd met ideeën vanuit het verandermanagement, risicobeheer en systeemanalyses.

Ondanks de schijnbare verschillen in doelen en afbakening tussen de benaderingen, zijn er enkele algemene principes die kunnen worden beschouwd als universeel.

Ook is het mogelijk om een algemeen proces te definiëren voor het uitvoeren van een root cause analyse.

Het basisproces

Het algemene proces achter een root cause analyse bestaat uit een aantal basisstappen.

  1. Definieer het probleem of de feitelijke beschrijving van de gebeurtenis. Gebruik hiervoor zowel kwalitatieve en kwantitatieve informatie (aard, de grootte, de locaties en de tijden) van de betreffende resultaten.
  2. Verzamel gegevens en bewijzen, classificeer deze en leg deze langs een tijdlijn van de gebeurtenissen tot aan het uiteindelijke probleem of gebeurtenis. Elke bijzonder afwijking in de vorm van gedrag, conditie, actie en passiviteit dient te worden aangeven in de tijdlijn.
  3. Stel telkens de vraag ‘waarom’ die leiden tot de effecten en leg daarbij de oorzaken in elke stap in de reeks naar het gedefinieerde probleem of gebeurtenis vast.
  4. Classificeer oorzaken binnen de oorzakelijke factoren die betrekking hebben op een cruciaal moment in de reeks inclusief de onderliggende oorzaken.
  5. Indien er meerdere oorzaken zijn wat vaak het geval is, toon dat aan, liefst in volgordelijkheid ten behoeve van een latere selectie. Identificeer alle andere schadelijke factoren.
  6. Bedenk corrigerende acties of verbetermaatregelen die, met een hoge mate van zekerheid herhaling van de oorzaken kan voorkomen. Onderzoek of dit vooraf is te simuleren zodat het mogelijke effect zichtbaar wordt, ook in relatie tot andere onderliggende oorzaken.
  7. Bedenk effectieve oplossingen die herhaling van de oorzaken kan voorkomen, met instemming van de betrokken collega’s. Deze dienen ook te voldoen aan de beoogde doelen en doelstellingen en mogen geen nieuwe en onvoorziene problemen veroorzaken.
  8. Implementeer de bedachte oplossingen (corrigerende acties) waar consensus over is.
  9. Monitor de effectiviteit van de bedachte oplossingen (corrigerende acties) nauwlettend en stuur bij waar nodig.
  10. Andere methoden voor probleemoplossing en -voorkoming kan nuttig zijn.
  11. Identificeer nog aan te pakken oorzaken die ook een schadelijke factor in het proces en adresseer deze.

Let op: de stappen drie, vier en vijf zijn het meest kritische onderdeel van de corrigerende maatregelen waarvan in praktijk is gebleken dat deze succesvol zijn.

Deze corrigerende maatregelen leiden tot de ware oorzaak van het probleem.

Root cause analyse technieken

Hieronder worden enkele bekende RCA technieken opgesomd:

Barrière analyse

Deze root cause analyse techniek wordt vaak toegepast binnen industrieën.

De techniek is ontwikkeld voor het traceren van energiestromen, met een focus op mogelijke belemmeringen voor die stromen, om te bepalen hoe en waarom de obstakels niet voorkomen dat de energiestromen schade kunnen berokkenen.

Analyse van de huidige werkelijkheid

.
Deze complexe maar krachtige methode (Current Reality Tree) van Eliahu M. Goldratt is gebaseerd op het weergeven van oorzakelijke factoren via een boomstructuur.

Deze methode is gebonden aan logicaregels. Deze methode begint met een korte lijst van de ongewenste dingen die we om ons heen zien die vervolgens leiden naar een of meer onderliggende oorzaken.

Change analyse

Deze onderzoeksmethode wordt vaak gebruikt bij problemen of ongevallen en laat vanuit verschillende invalshoeken zien hoe het probleem zich heeft voorgedaan.

5x Waarom (Five times Why)

Met de Japanse ‘five times why’ methode, wordt er vijfmaal de vraag ‘waarom’ gesteld.

Deze probleem analyse techniek werd oorspronkelijk ontwikkeld door Sakichi Toyoda, die het gebruikte om de oorzaak van problemen binnen het productieproces van Toyota op te sporen.

Visgraat diagram

Het visgraat diagram is ook bekend als het Ishikawa diagram of oorzaak en gevolg diagram.

De visgraat diagram wordt bij voorkeur van project managers vaak ingezet voor het uitvoeren van een root cause analyse.

Kepner Tregoe Methode

De Kepner Tregoe Methode is een op feiten gebaseerde benadering waarbij systematisch mogelijke oorzaken worden uitgesloten om de ware oorzaak vast te stellen.

RPR Probleem Diagnose

Dit is een ITIL uitgelijnde probleem analyse methode voor de diagnose van IT-problemen.

Nu is het jouw beurt

Wat denk jij? Wat is jouw ervaring met het uitvoeren van een root cause analyse? Herken je het bovenstaande of heb je aanvullingen? Wat zijn volgens jou andere succes criteria of factoren die kunnen bijdragen aan goede uitwerking van een root cause analyse?

Deel jouw kennis en ervaring via het commentaar veld onderaan dit artikel.

Als je het artikel handig of praktisch vond voor jouw eigen kennis, deel dit vooral met jouw netwerk aan vrienden en zakenrelaties. Je kunt ons ook vinden op Facebook en Twitter.

Meer informatie

  1. Andersen, B. & Fagerhaug, T. (2006). Root cause analysis: simplified tools and techniques. ASQ Quality Press.
  2. Barsalou, M. A. (2014). Root Cause Analysis: A Step-By-Step Guide to Using the Right Tool at the Right Time. Productivity Press.
  3. Dankovic, D. D. (2001). Root Cause Analysis. Technometrics, 43(3), 370-371.
  4. George, M. L., Maxey, J., Rowlands, D. & Price, M. (2004). The Lean Six Sigma Pocket Toolbook: A Quick Reference Guide to 100 Tools for Improving Quality and Speed. McGraw-Hill Education.

Citatie voor dit artikel:
Van Vliet, V. (2010). Root Cause Analyse (RCA). Retrieved [insert date] from ToolsHero: https://www.toolshero.nl/probleem-oplossen/root-cause-analyse/

Wilt u linken naar dit artikel, dat kan!
<a href=”https://www.toolshero.nl/probleem-oplossen/root-cause-analyse/”>ToolsHero: Root Cause Analyse (RCA)</a>

Interessant artikel?
Geef je waardering of deel het artikel via social media!

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here