Enneagram

0
857
Enneagram - ToolsHero

In dit artikel wordt het concept Enneagram praktisch uitgelegd. Na het lezen begrijp je de basis van deze krachtige zelfanalyse tool.

Wat is het Enneagram?

Het enneagram is een eeuwenoud model, waarin negen persoonlijkheidstypen omschreven worden.

Het enneagram stamt uit het Midden-Oosten en wordt nog steeds gebruikt om meer inzicht in het menselijk handelen te krijgen.

De naam ‘enneagram’ is afgeleid uit het Grieks. “Ennea” betekent “negen” en “grammos” betekent “beweging” of “iets geschreven”. Het enneagram is qua vorm een negen puntige sterveelhoek.

Oorsprong

Het Enneagram is omstreeks 1900 door de Armeen Georgi I. Gurdjieff in het westen geïntroduceerd.

Als spiritueel leraar gebruikte hij het Enneagram als kosmologisch model.

Daarbij maakte hij wel onderscheid tussen essentie (het echte wezen van iemand) en persoonlijkheid.

De grondlegger van de moderne variant van het enneagram is Oscar Ichazo, die er in de jaren vijftig van de vorige eeuw een boek over schreef. In de jaren zeventig werd het model voor het eerst door psychologen gebruikt.

Tot nu toe is het enneagram een pseudo-wetenschappelijke methode om persoonlijkheidstypen te identificeren.

Persoonlijkheidstypen

Aan het Enneagram worden negen persoonlijkheidstypen gekoppeld, die elk met een vast punt en via lijnen met elkaar in verbinding staan.

De onderlinge relaties van de persoonlijkheidstypen verlopen volgens vaste patronen. De meeste mensen zullen in meerdere types wel iets van zichzelf herkennen, maar toch is bij iedereen één persoonlijkheidstype dominant.

Een enneagram test kan hier uitsluitsel over geven.

Enneagram test & types - management & effectiviteit | ToolsHero

De negen Enneagram types

Het Enneagram gaat terug naar de essentie. Elke passie heeft een aspect. Het enneagram omschrijft negen basis types van ons gedrag.

De typering van elk van de negen persoonlijkheidstypen is een beschrijving van behoeftes, aannames en positieve en minder positieve drijfveren in het leven. Door inzicht in het enneagram te krijgen, kunnen mensen zichzelf en het gedrag van anderen beter begrijpen.

Daarnaast geeft het ook een handvat naar persoonlijke groei:

Type 1 Perfectionist

De perfectionist (The Perfectionist) wil de beste in alles zijn. Hij is realistisch, consciëntieus, grondig, principieel en een controlefreak. Alles moet perfect en hij/ zij is ontzettend kritisch.

Hij/ zij heeft veel discipline, is betrouwbaar en ordelijk. Het nadeel is dat hij te veeleisend, te kritisch en te ongeduldig kan zijn.

Type 2 Helper

De helper (The Helper) wil vooral aardig gevonden worden. Hij/ zij staat voor iedereen klaar en is betrokken en verzorgend.

Hij/zij heeft de neiging om zichzelf weg te cijferen en vindt het moeilijk om ‘nee’ te zeggen. Het nadeel is dat hij/zij bemoeizuchtig, jaloers en bezitterig kan zijn.

Type 3 Presteerder

De presteerder (The Achiever) wil succesvol zijn en bereikt door middel van keihard werken het beste resultaat.

Hij/zij is energiek, optimistisch, zelfverzekerd en doelgericht. Daardoor is hij zeer efficiënt en besluitvaardig.

Nadeel is dat hij/ zij egoïstisch kan zijn en berekenend en daarmee de gevoelens van andere negerend.

Type 4 Individualist

De individualist (The Individualist) is een gevoelsmens, zeer scherpzinnig, maar ook met pieken en dalen.

Hij/ zij houdt van diepgang en heeft een hekel aan routineklussen. Nadeel is dat hij/ zij emotioneel uit balans kan raken en vaak overdrijft.

Type 5 Waarnemer

De waarnemer (The Observer) is leergierig, nuchter, analytisch en inzichtelijk. Hij/ zij beredeneert alles logisch en houdt emotioneel afstand.

Het nadeel is dat hij/ zij daardoor kil en emotieloos kan overkomen en zichzelf afsluit van de buitenwereld.

Type 6 Loyalist

De loyalist (The Loyalist) wil zekerheid en veiligheid en heeft een groot gevoel van verantwoordelijk.

Daardoor is hij/ zij betrouwbaar en houdt hij zich aan de regels. Een nadeel is dat hij pessimistisch denkt en soms te achterdochtig is.

Type 7 Optimist

De optimist (The Optimist)is energiek, levendig en optimistisch.

Nadeel is dat hij/ zij daardoor oppervlakkig over kan komen, te impulsief kan reageren en zichzelf verliest in onrealistische dromen.

Type 8 Leider

De leider (The Leader) is vol zelfvertrouwen, direct, onafhankelijk en beschermend.

Hij/ zij is voor niets en niemand bang en gaat de strijd aan. Het nadeel is dat hij intimiderend kan overkomen, egocentrisch is en soms zelfs wraakzuchtig.

Type 9 Bemiddelaar

De bemiddelaar (The Mediator) streeft naar eenheid en wil in harmonie met anderen leven.

Hij/ zij bekijkt alles van verschillende kanten en ziet overal de voor- en nadelen van in. Hij/ zij kan goed onderhandelen en past zich snel aan.

Het nadeel is dat hij/ zij te snel is afgeleid en besluiteloos kan overkomen. Bovendien moet hij meer prioriteiten stellen.

Vleugels

Naast het dominante persoonlijkheidstype zijn er nog twee andere typen van belang. Dit zijn de zogenoemde “vleugels” (Wings), die het dominante type nuanceren.

De twee persoonlijkheidstypen die net iets lager scoren in een top 3, liggen naast het dominante type. Zo heeft een perfectionist (1) vleugels van een bemiddelaar (9) en helper (2).

Deze vleugels zijn niet bij iedereen even sterk. De negen persoonlijkheidstypen verhouden zich in een gestructureerde wijze tot elkaar.

In een ontspannen situatie, worden de goede eigenschappen van het type tegen de pijl in overgenomen. In een gespannen situatie worden de slechte eigenschappen van het type met de pijl mee overgenomen.

Inzicht

Het Enneagram model houdt zich met bewust en onbewust gedrag bezig en geeft de motivatie aan van waaruit in veel omstandigheden gehandeld of gedacht wordt.

Daarnaast geeft het inzicht in het eigen karakter en de relaties met anderen. Het ene type is niet beter dan het andere; elke type heeft eigenschappen die doeltreffend kunnen zijn.

Door middel van het Enneagram kan men zijn eigen sterke en zwakke punten en drijfveren ontdekken en dat van anderen. Het enneagram wordt vaak door managers gebruikt om verschillende type medewerkers beter te doorgronden en ze beter met elkaar te laten samenwerken.

Nu is het jouw beurt

Wat denk jij? Wat is jouw ervaring met het Enneagram? Herken je het bovenstaande of heb je aanvullingen? Wat zijn volgens jou belangrijke factoren die kunnen bijdragen aan een goed gebruik van het Enneagram model?

Deel jouw kennis en ervaring via het commentaar veld onderaan dit artikel.

Als je het artikel handig of praktisch vond voor jouw eigen kennis, deel dit vooral met jouw netwerk aan vrienden en zakenrelaties. Je kunt ons ook vinden op Facebook en Twitter.

Meer informatie

  1. Baron, R., & Wagele, E. (1994). The Enneagram made easy: discover the 9 types of people. Harper Collins.
  2. Hudson, R. (2000). Understanding the enneagram: The practical guide to personality types. Houghton Mifflin Harcourt.
  3. Hudson, R., & Riso, D. R. (1999). The Wisdom Of The Enneagram: The Complete Guide To Psychological And Spiritual Growth For The Nine Personality Types. Random House Usa Inc.
  4. Palmer, H. (1991). The Enneagram: Understanding Yourself And The Others In Your Life Author. Harperone.

Citatie voor dit artikel:
Mulder, P. (2013). Enneagram. Retrieved [insert date] from ToolsHero: https://www.toolshero.nl/effectiviteit/enneagram-model/

Wilt u linken naar dit artikel, dat kan!
<a href=”https://www.toolshero.nl/effectiviteit/enneagram-model/ “>ToolsHero: Enneagram</a>

Interessant artikel? Geef je waardering of deel het artikel via social media!

5 / 5 (1 votes)

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here