Theorie U van Otto Scharmer

Theorie U van Otto Scharmer - ToolsHero

In dit artikel wordt Theorie U van Otto Scharmer praktisch uitgelegd. Na het lezen begrijp je de basis van deze krachtige persoonlijk leiderschap tool.

Inleiding

Als onderdeel van de maatschappij, zijn organisaties niet of nauwelijks in staat om in te spelen op veranderingen in de wereld.

Op globale vraagstukken en problematieken zoals honger, armoede en milieuverontreiniging, zijn organisaties vastgeroest in traditionele oplossingen vanuit hun institutionele denken.

Loskomen

Als docent bij het Massachusetts Institute of Technology (MIT) intrigeerde Otto Scharmer dit en daarom besloot hij hier een baanbrekend boek over te schrijven: Theory U (2009).

Met Theorie U probeert hij handvatten te geven om los te komen van deze manier van traditioneel denken.

Hij legt uit op welke manier het individu een volledig eigen bijdrage kan leveren aan mogelijke oplossingen, die tegelijkertijd aansluiten bij wat de maatschappij nodig heeft.

Theory U gaat over persoonlijk leiderschap en een andere manier van denken.

Wat is presencing?

Volgens Scharmer kan er op twee manieren geleerd worden; vanuit het verleden en vanuit de toekomst.

Dat laatste gebeurt onder andere door zonder angst te focussen op toekomstige mogelijkheden.

Dit noemt Otto Scharmer presencing; een samensmelting van de woorden presence (heden en toekomst) en sensing (aanvoelen).

In het kort komt presencing erop neer, dat de verwezenlijking van de toekomst volledig afhankelijk is van alle individuen te samen.

Theorie U geeft richting

De theorie van Otto Scharmer wordt in een U-vorm weergegeven, die zich verplaatst van een linker naar een rechter kant.

Men zal zich eerst open moeten stellen voor nieuwe ideeën en zich niet laten blokkeren door gedachten en emoties.

Pas wanneer deze blokkades zijn opgeheven, ontstaat de wil om daadwerkelijk te veranderen.

Vanaf dit punt werkt de theorie aan de rechterkant langzaam in opwaartse richting naar re-integratie en acceptatie van nieuwe en innovatieve ideeën. Vanaf dit punt kunnen nieuwe ideeën praktisch worden toegepast.

Theorie U model van Claus Otto Scharmer - ToolsHero

Samenwerking

Door op alle niveaus in organisaties krachten te bundelen en goed samen te werken, zijn mensen in staat om gevestigde ideeën, praktijken en zelfs identiteiten los te laten.

Hierdoor komen volgens Scharmer nieuwe inzichten en oplossingen tot stand, die een bijdrage aan de omgeving en de toekomst kunnen leveren.

Vier niveaus van luisteren

Voorwaarde om tot goede presencing te komen is de manier waarop wij in staat zijn te luisteren. Otto Scharmer noemt hiervoor vier niveaus:

Verzamelen van informatie

Bij informatie-overdracht waarvan een groot deel van de informatie al bekend is, luistert men alleen maar ter bevestiging van wat men al weet.

Gericht luisteren

Men gaat pas gericht luisteren, wanneer de informatie afwijkt van wat men weet.

Deze nieuwe informatie wordt toegevoegd aan wat al bekend is.

Empathisch luisteren

Pas door zich in te leven en te kunnen verplaatsen in het perspectief van de ander, is men in staat om die ander ook te snappen en te respecteren.

Generatief luisteren

Men luistert om te creëren, zonder dat zijn persoonlijkheid in de weg staat.

Door af te stemmen op zowel de eigen intuïtie als de omgeving, worden pure gedachten en ideeën aangeboord.

Theorie U is vooral praktijkgericht

In de praktijk wordt Theorie U door managers als belangrijk tool ingezet om medewerkers te stimuleren om op een andere manier met bepaalde situaties om te gaan en open te staan voor nieuwe en andere gedachten. Een aantal specifieke kenmerken van Theorie U gekoppeld aan de praktijk:

  1. Zowel leidinggevenden als hun medewerkers zijn beter in staat om bewust stil te staan bij de resultaten die zij boeken.
  2. Innovatie wordt een gemeen goed en maakt een integraal onderdeel uit van het (afdelings)beleid.
  3. Er wordt waarde gehecht aan zowel individuele ontwikkelingen als organisatorische ontwikkelingen en hiertussen vindt een vanzelfsprekende verbinding en wisselwerking plaats.
  4. Sociale technologieën worden ingezet en spelen belangrijke een rol bij conflictoplossing, waardoor er meer respect tussen de verschillende partijen ontstaat.

Theorie U als holistische aanpak

Otto Scharmer heeft met zijn Theorie U een holistische benadering die te herleiden is uit het Boeddhisme, Taoïsme en Soefisme.

Het is daarbij van belang om de eigen persoonlijkheid los te laten en op zoek te gaan naar het ware zelf.

Met Theorie U zijn mensen in organisaties vanuit alle lagen in staat om de gangbare, op het verleden gebaseerde aanpak los te laten en zich meer op de toekomst te richten.

Daardoor zullen ze kritischer naar zichzelf kijken en staan ze open voor hun eigen intuïtie en die van anderen.

Nu is het jouw beurt

Wat denk jij? Hoe pas jij Theorie U toe? Herken je de onderdelen voor een goede uitwerking of zijn er meerdere aandachtspunten? Wat zijn volgens jou de succesfactoren die kunnen bijdragen aan een goede Theorie U uitwerking / toepassing?

Deel jouw kennis en ervaring via het commentaar veld onderaan dit artikel.

Als je het artikel handig of praktisch vond voor jouw eigen kennis, deel dit vooral met jouw netwerk aan vrienden en zakenrelaties. Je kunt ons ook vinden op Facebook Facebook en Twitter

Meer informatie

  1. Senge, P. M., Scharmer, C. O., Jaworski, J., Flowers, B.S. (2008). Presence: Human Purpose and the Field of the Future. Crown Business.
  2. Scharmer, C.O. (2009). Theory U: Learning from the future as it emerges. Berrett-Koehler Publishers.
  3. Scharmer, C.O. & Kaufer, K. (2013). Leading from the Emerging Future: From Ego-System to Eco-System Economies. Berrett-Koehler Publishers.

Citatie voor dit artikel:
Mulder, P. (2012). Theorie U van Otto Scharmer. Retrieved [insert date] from ToolsHero: https://www.toolshero.nl/leiderschap/theorie-u/

Wilt u linken naar dit artikel, dat kan!
<a href=”https://www.toolshero.nl/leiderschap/theorie-u/”>ToolsHero: Theorie U van Otto Scharmer</a>

Interessant artikel? Geef je waardering of deel het artikel via social media!

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here